spotlar 1 spotlar 2 spotlar 3

Duyurular

Uzman Psikiyatrist Dr.Ava Şirin ÖZGÜN

ava şirin özgünÖzel Nirvana Psikiyatri Polikliniğinde Görev Yapan Uzman Psikiyatrist Dr.Ava Şirin ÖZGÜN'ün Resmi Web Sitesi Yayına Başlamıştır.

www.avasirinozgun.com

DEPRESİFLER ALZHEIMERE YATKIN OLUYOR

depresif hastalar alzaymıra daha yakın oluyorMelankolik ve depresif hastaların,daha sık demans hastalıklarına yakalandığı tespit edildi.Uzun süre depresyondan yakınan ve psikolojik sorunlarla baş etmek zorunda kalan insanlar,psikolojik olarak stabil olanlara göre iki kat daha fazla Alzheimer’e yakalanıyorlar.

Yazının Devamı

NEOFOBİ (YENİLİK KORKUSU) ÖMRÜ KISALTIYOR

neofobi nirvana psikiyatriYeni bir şeye karşı duyulan belirgin korkular,yaşamı kısaltıyor.Neofobi insanlarda bir buçuk yaşlarından itibaren başlayabiliyor.Alışılmışın dışında olan bir tek olayla bile ,bu bozukluk ortaya çıkabiliyor.

Yazının Devamı

ANOREKSİYA ANFİZEME SEBEP OLABİLİYOR

anoreksiya nirvana psikiyatri polikliniğiŞikago'da yapılan Radiological Society of North America'nın (RSNA) yıllık toplantısında,anoreksiya nervosa'daki beslenme yetersizliğinin akciğer anfizemine neden olabileceği iddaa edildi.

Yazının Devamı

MİGRENE DE PSİKOTERAPİ

migren nirvana psikiyatriPsikoterapinin alt etme stratejileri ile kronik başağrılarına karşı da savaş verebiliyor.Düsseldorf’da yapılan bir sempozyumda,Heidelberg Üniversitesi’nden uzman psikolog Gideon Franck hastanın kendi bedeniyle ilişkisini değiştirmesi ana prensibine dayanan bu yöntemi,ilk kez baş ağrısı nedeniyle davranış bozuklukları gösteren çocukların tedavisinde denediğini açıkladı.

Yazının Devamı

DEPRESYONDAYSANIZ,YÜRÜYÜŞ YAPIN

depresyon nirvana psikiyatri polikliniğiDüzenli spor depresiflere iyi gelir;bu konuda uzmanların hepsi hemfikir.Bu sporların içinde en etkili olanı ise yürüyüş.Prof.Dr.Ulrich Bartmann,Würzburg Yüksek okulu'nun sağlık dergisinde yazdığı bir makalede,yürümenin jimnastik,voleybol vb tüm sporlardan daha yararlı olduğunu belirtti.

Yazının Devamı

Islak Yatak Hastalık Belirtisi Olabilir

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) tarafından yapılan araştırma, her 8 çocuktan 1 inin gece altını ıslattığın ı ortaya koydu. Şeker hastalığı ve kronik böbrek yetmezliğinin ilk belirtisinin "gece altına ıslatma" olduğu belirtildi.

Yazının Devamı

Ergenlikteki Aşırı Stres Öğrenmeyi Etkiliyor

Ergenlikte maruz kalınan aşırı stresin, beynin hafıza ve öğrenme ile ilgili bölümünde önemli ölçüde değişikliklere yol açabileceği bildirildi.

Yazının Devamı

Stres, Doğacak Bebeğin Zekasını Etkiliyor

Doğacak Bebeğin ZekasıLondra’daki Imperial College uzmanlarınca yapılan ve sonuçları Clinical Endocrinology dergisinde yayımlanan araştırma, ham ilenin yaşadığı stresin, gebeliğin 17. haftasından itibaren bebeği olumsuz etkilediğini gösterdi.

Yazının Devamı

Tv Seyretmeye Sınır Gelmeli

Tv Seyretmeye Sınır GelmeliTelevizyon insanın psikolojisini bozuyor Hacettepe Üniversitesince yapılan bir araştırmaya göre, aşırı televizyon izleme alışkanlığı çocuklarda uyku bozukluğuna yol açıyor.

Yazının Devamı

Stres İyileşmeyi Yavaşlatıyor

ABD’nin Chicago kentinde bulunan İllinois Üniversitesi’ndeki (UIC) araştırmacılar, hayvanlar üzerinde yaptıkları testlerde, hayvanlar stres altındayken yaralarının iyileşmesinin yavaşladığını, ancak ekstra oksijen alımının bu yavaşlamayı tersine döndürdüğü sonucuna ulaştılar.

Yazının Devamı

Strese Bağlı Hastalıklar Artıyor

Avrupa Parlamentosu’na sunulan bir araştırmada, modern hayatın kalp ve damar hastalıkları riskini artırdığı uyansı yapıldı.

Yazının Devamı

Suça Karışan Çocuk Akranından Etkileniyor

Suça karışan çocuklar üzerinde akranlarının etkisinin büyük olduğu ortaya çıktı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Çocuk İhmali ve İstismarı Araştırma Biriminde görevli çocuk gelişim uzmanı Gülümser Gültekin Akduman’ın yaptığı araştırma, suça karışan çocuklarla ilgili çarpıcı bir gerçeği ortaya koydu.

Yazının Devamı

Uykusuzluk çekenlere müzik

Artık koyun saymak gereksiz.Çünkü güzel bir uykunun sırrı, uyumadan önce 45 dakika kadar rahatlatıcı müzik dinlemek. Journ al of Advanced Nursing adlı sağlık dergisinin haberine göre

Yazının Devamı

Dikkat: Aile içi gerginlik çocuğun iştahını etkiler

Aile içindeki gerginlikler çocuğun iştahını olumsuz yönde etkiliyor. Ailedeki iletişim bozuklukları ve huzursuzlukların çocuğun ruhsal yaşamını doğrudan etkilediğini

Yazının Devamı

Depresyon riskinin en yüksek olduğu yaş 40’lar

Bilim adamlarının 80 ülkede 2 milyon kişi üzerinde yaptığı veri analizine göre, insanların depresyona en açık oldukları yaş 44. ABD’deki Warwick Üniversitesi ile

Yazının Devamı

Uyku, ruh sağlığının aynası

Ege Üniversitesi (EÜ) Tıp Fakültesi Psikiyatri Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Çelikkol, “Uykularımız düzenliyse genellikle ruh sağlığımız da yerinde demektir.

Yazının Devamı

Strese bağlı hastalıklar artıyor

Günlük yaşamın stresi yüksek tansiyona yol açıyor. Dünyada her yıl 17 milyon kişi kalp ve damar hastalıklarından ölüyor. Türkiye, yüksek tansiyon sorununun en hızlı arttığı ülkeler arasında...

Yazının Devamı

Beyindeki bozuk elektrik dalgaları depresyona, neden oluyor

Beynin işleyişini düzenleyin elektrik dalgalarındaki bozukluğun depresyona yol açabileceği ortaya çıktı. ABD’nin Stanford Üniversitesi’nden bilim adamlarının, fareler üzerinde yeni bir görüntüleme yöntemini

Yazının Devamı

Modern yaşam stres yapıyor

İngiltere’de yapılan iki araştırma daha, modern yaşamın büyük strese yol açtığı ve bir eyleri uykusuz bıraktığı görüşünü destekledi. Bir sigorta şirketi tarafından yapılan, 1001 kişinin katıldığı araştırmanın sonuçları,

Yazının Devamı

Elektronik posta strese sokuyor

İskoçya’da yapılan bir araştırmaya göre; işyerinde elektronik postaların çok sık kontrol edilmesi, çalış anların sinirlerini bozuyor.

Yazının Devamı

Aşırı Şişmanlık Psikolojiye Zarar

Bir ulusal sağlık araştırmasındaki 40 bin ABD’linin verilerinin değerlendirildiği çalışmada, obez erişkinlerin normal ağırlıktaki erişkinlere göre depresyon,

Yazının Devamı

Yatmadan Önce Ekran Karşına Geçmeyin

Japonya’da yapılan bir araştırmaya göre; yatmadan önce bilgisayar ve televizyon karşısında fazla vakit geçirenler, bunu yapmayanlarla aynı uzunlukta uyusalar bile kendilerini daha yorgun ve daha az uyumuş hissediyor.

Yazının Devamı

Tek Seansta Sigaraya Son...!

Tek Seansta Sigaraya Son...!
Uzman Psikiyatrist ve Psikologlar Denetiminde Nirvana Sigara Bırakma Paketi Terapilerine Başlamıştır..

www.sigarabirakmaantalya.com

Ekonomik Kriz Ruh Sağlığını Tehdit Ediyor

Türkiye Psikiyatri Derneği Dış İlişkiler Sekreteri Uzman Dr. Halis Ulaş, ekonomik krizin, hem işverenlerde hem çalışanlarda hem de işsizlerde ruhsal problemlere yol açabileceğini söyledi.

Yazının Devamı

Şizofreninin Anahtarı Okulda

Dünyada her 100 kişiden birinin yakalanma ihtimali olan şizofreninin ilk fark edildiği yer okul. Çocuklarının öğretmenleri ve arkadaşlarıyla iyi ilişkiler kuran aileler, çocuğun hastalığa yakalandığını çok çabuk anlayabiliyor.

Yazının Devamı

İntiharlar Önlenebilir

10 Eylül Dünya İntihar Önleme Günü dolayısıyla açıklama yapan Ankara Üniversitesi (AÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi Sosyal Hizmet Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Veli Duyan, ''intiharın, pek çok ülkede ve özellikle genç nüfus arasında tırmanma eğiliminde olduğunu'' belirterek, bunun günümüzde global bir sorun olarak değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Yazının Devamı

Cinselliği Tabu Olmaktan Çıkarmak İçin

Konya'da, Ulusal Gençlik Parlamentosu çatısı altında bir araya gelen üniversiteli gençler, ''Cinsel Sağlık ve Üreme Sağlığı'' konulu kampanya başlattı. Kampanyayı çoğunluğunu Selçuk Üniversite Kamu Yönetimi Bölümü öğrencilerin oluşturduğu ''Yerel Gündem 21'' topluluğu başlattı.

Yazının Devamı

Otistik Çocuklar Sesleri Daha Geç Algılıyor

Otistik çocukların, sesleri normal çocuklardan daha geç algıladığı belirtildi. Söz konusu gecikmenin otizm hastalarını teşhis etmek için bir işaret olduğu düşünülüyor...


Yazının Devamı

Antidepresan Kullanımı 4 Yılda Yüzde 85 Arttı

Türkiye Psikiyatri Derneği Dış İlişkiler Sekreteri Dr. Halis Ulaş, sinir sistemi ilaçlarının kullanım sıklığının sürekli arttığını belirterek,

Yazının Devamı

Evlilik Öncesi Danışanlar Arttı

Cinsel Sağlık Enstitüsü Derneği (CİSED) Başkanı Dr. Cem Keçe, evlilik öncesi danışmanlık ve rehberlik hizmetlerinin, Türkiye'de yeterince bilinmeyen ve anlaşılamayan bir kavram olduğunu söyledi.

Yazının Devamı

Biz Uyurken Sinir Hücrelerimiz de Uyuyor

ABD’nin Wisconsin-Madison Üniversitesi’nden bilim insanları, alışılandan daha az uyunan bir gecenin ertesi gününde dikkat ve konsantrasyon azalıp öfke artarken beyinde neler olup bittiğini araştırdı.

Yazının Devamı

Hem Kaygı Yaratıyor Hem de Kaygıyı Yok Ediyor

Standford Üniversitesi’nde fareler üzerinde yapılan bir araştırma, beyindeki bir bölgenin hem kaygıya neden olduğunu hem de kaygıyı yok edebildiğini ortaya çıkardı.

Yazının Devamı

Otizm Erkeklerde Neden Daha Fazla?

İki binden fazla otizm hastasının gen haritasını inceleyen ve sonuçlan otizm hastası olmayan kişilerinkiyle karşılaştıran Kanadalı bilim adamları, otizm hastası erkek çocuklarının yüzde 1 inde bu genin mutasyona uğradığını gördü.

Yazının Devamı

Bilgisayar Bağımlılığıyla İle İlgili Ailelere Öneriler

1- Bilgisayar evde en çok kullanılan ve herkesin döneminden sonra böyle gruplara katılıyor değildir. görebileceği bir merkezde tutulmalıdır, Böylece çocuğunuzun hangi sitelere girdiğini rahatlıkla kontrol edebilirsiniz.

2-Bilgisayar kullanımı konusunda evde kurallar oluşturunuz.Ders haricinde,hafta içi bilgisayar kullanımına (özel durumlar hariç) izin vermeyiniz.Hafta sonu kullanımına da saat kısıtlamaları getiriniz.

3-Çocuğunuzun oynadığı oyunları mutlaka kontrol ediniz.İçeriğinde şiddet,vahşet ve pornografi olan oyunlara asla izin vermeyiniz.

4-Çocuğunuzun bilgisayar ve internet kullanımı konusunda sizin otoritenizi kabul etmesini mutlaka sağlayınız.

5-Çocuğunuzun “sohbet gruplarına” katılmasına izin vermeyiniz.Ergenlik döneminden sonra böyle gruplara katılıyor ise kiminle görüştüğünü ve neler paylaştığını mutlaka kontrol ediniz.

6-Çocuğunuzu bilgisayar ve internet kullanımından doğacak tehlikeler konusunda uyarınız ve takipçisi olduğunuzu bildiriniz.Çocuğunuzun mahrem ve kişisel bilgilerin paylaşılmaması,resim ve görüntü iletmemesi internet üzerinden kişilerle kavga ve tartışmaya katılmaması konusunda uyarınız.

7-Çocuğunuzun güvenmediğiniz ve kontrol edemediğiniz ortamlarda(internet cafe vb.)bulunmasına izin vermeyiniz.

8-Öncelikle internet ve bilgisayar kullanımı konusunda ona iyi örnek olmalısınız. Saatlerce bilgisayarın başından kalkmayan anne babalar, çocuklarına aynı konuda nasıl sınır koyacaklar?Bunu tahmin etmek zor değildir.

9-Çocuğunuzun uygun olmayan sitelere girmesini engellemek için site filtrelerini kullanınız.

10-Kontrolün sizden çıktığını, çocuğunuzun bilgisayar ve internet bağımlısı olduğunu düşündüğünüzde acilen profesyonel yardım alınız.

11-Yukarıda söz ettiğimiz bazı psikopatolojilerde bilgisayar bağımlısı olma riski daha yüksektir.Böyle bir çocuğa sahip olan ebeveynin daha dikkatli olması gerekir.Ayrıca temelde yatan psikopatoloji tedavi edilmeyen bilgisayar bağımlılığı sorunu çözülemez.Örneğin depresif ya da dürtü kontrol sorunu olan bir çocuğun öncelikle bu sorunu çözmek gerekir ki bilgisayar bağımlılığından kurtulabilsin.

Dr. Ava Özgün

CETAD derneğinin vermiş olduğu eğitim programını tamamlayarak Cinsel Terapi Uzmanlığı ünvanını almaya hak kazandı.

Yazının Devamı

Cinsel Terapist

Cinsel Terapist- Antalya ile ilgili www.antalyacinselterapist.com web sayfamız yayına başlamıştır.

Sınav Kaygısı

Sınav Kaygısı - Antalya ile ilgili www.sinavkaygisiantalya.com web sayfamız yayına başlamıştır.

Aile Terapisi

Aile Terapisi - Antalya ile ilgili www.antalyaaileterapisi.com web sayfamız yayına başlamıştır.

Sosyal Fobi

Sosyal Fobi - Antalya ile ilgili www.sosyalfobiantalya.com web sayfamız yayına başlamıştır.

Çocuk Psikoloğu

Çocuk Psikoloğu - Antalya ile ilgili www.antalyacocukpsikologu.com web sayfamız yayına başlamıştır.

Borderline Kişilik Bozukluğu

Borderline Kişlik Bozukluğu (BKB) bireyin işlevsellik alanına tamamen yayılmamakla birlikte, ilişkiler, kendilik imgesi, duygulanım ve davranışlarını içeren alanlarda görülen dikkat çekici tutarsızlıklardır. Örneğin Natasha 29 yaşındaydı, 1 yıl­dan uzun bir süre çalışamaz hale geldikten sonra yardım al­mıştı. Çalışmak için çok yorgun olmak ve günün çoğunu yatarak geçirmekten şikayet etti. Sorunları, işle bağlantılı bir ça­tışma sonrasında başlamış gibi görünüyordu. Patronuyla bir ilişkiye başlamış ancak patronunun ilişkilerinden önce planladığı evliliği atlatamadığı için ilişki bitmişti. Kendini onun tarafından yoğun bir şekilde hayal kırıklığına uğratılmış hisset­miş ve başka bir adamla ilişkiye başlamıştı. Natasha'ya göre, patronu bu kararına gücenmiş, ona düzeyinin altında bir iş vermiş ve onu diğer personelin önünde çok fazla eleştirmiş, çalışamaz hale" getirmişti.

Onu gören klinisyen başlangıçta karışık duygusal özelliklerle birlikte bir adaptasyon bozulduğu ve bir V-kodu (ilişkisel problemler) olduğunu düşünmüştü. Onu ikinci kez gördüğünde, manzara daha karmaşık hale geldi. Kocasıyla olan ilişkisini çok fazla kavga ve saldırgan tehdit­lerle karakterize ederek tanımladı. Aynı zamanda hasta ailesiy­le de çok fazla kavga ettiğini ve yüksek oranlarda esrar ve al­kol kullandığını itiraf etti. Sık sık hayatını anlamsız bulduğu­nu ve diğer insanların güvenilmez olduğunu vurguluyordu. Tedavisinden ne beklediği sorulduğunda oldukça belirsizdi ve "kendimi evimde hissetmeliyim" gibi cevaplar veriyordu. Te­rapisti, Natasha'nın büyük olasılıkla yüksek düzeyde anksiyete, üzüntü ve yalnızlıktan acı çektiğini düşünmesine rağmen o, sert bir görünüm vermekteydi ve bu durumun di­ğer insanlardaki kızgınlığı ve öfkeyi nasıl kışkırttığını anlamak kolaydı.

Bu kanıtın daha ileri bir psikopatolojiye işaret edebileceği­ni not alarak terapist, kesin bir tanıya ulaşabilmek için yarı yapılandırılmış klinik görüşmeyi sürdürdü. Çok sayıdaki Ek­sen I ve Eksen II tanılarına ek olarak, Natasha'nın sorununun BKB'nin kriterlerini karşıladığı açık bir hale gelmişti. Aynı zamanda Natasha, gençliği ve ailesiyle olan ilişkileriyle ilgili pek çok çözülmemiş duygusal sorundan ötürü acı çekmektey­di. Klinisyen daha sonra BKB'nin ana problem olma olasılığı­nı ve onun uzun süreli kişilik problemlerine yönelik tedavinin lehinde veya aleyhinde oluşunu tartıştı. Natasha, kendisinin kişisel problemleri üzerine odaklanan uzun süreli bilişsel-davranışçı terapiye başlamaya karar verdi. Kendisi ve diğer in­sanlar hakkında hissettiklerine dair köklü bir şeyler yapılması gerektiği sonucuna vardı ve ailesiyle ilgili sahip olduğu acı ve­rici deneyimleri duygusal olarak işlemek istedi.

BKB, şizofreni ile karşılaştırıldığında çok fazla sosyal be­delleri olan yüksek intihar riski (yaklaşık %ıo*u intihar yü­zünden ölmektedir; Paris, 1993) ve bireylerin hayatında önemli yetersizlikler yaratan oldukça yaygın (genel yetişkin popülasyonunun %1.1-%2.5'i) bir bozulduktur (Linehan & Heard, 1999; van Asselt, Dirksen, Severeas & Arntz,2002). BKB olan hastaların bir kısmı sağlık hizmetleri merkezlerinde, %ıo'dan azı ayaktan tedavi merkezlerinde, %5o'den fazlası ise uzmanlaşmış yatılı hasta ünitelerinde tedavi görmektedir. (Amerikan Psikiyatri Derneği, 1994). BKB hastaları akrabala­rı, arkadaşları ve meslektaşları için bir yüktür ve psikopatoloji­lerini çocuklarına aktarmaları yüksek bir risktir (Weiss vd., 1996). BKB olan birçok birey zeki ve yeteneklidir, fakat bo­zuklukları kendilerini geliştirmelerini engeller ve çoğu eğitimlerini bitirmekte zorluk çeker, hiç çalışamazlar veya kapasitele­rinin altında işleri vardır. İlişki krizleri yaygındır, sık biçimde kendilerini yaralar ve genellikle kendi kendine ilaçla tedavi biçimi olarak madde kullanımı ilgilerini çeker.

Zihinsel sağlık merkezlerinin dışında, fiziksel sağlık merkezlerinin de yoğun kullanıcısıdırlar. (Van Asselt vd., 2002). BKB olan pek çok hasta daha kronik problemlerle bağlantılı olan travma sonrası stres bozulduğu (post-traumatic stress disorder), depresyon, sosyal fobi ve ilişki bozulduğu gibi kriz­ler nedeniyle yardım ararlar. Onlara, yaşadıkları zorlukları ki­şilik problemleri açısından görmeleri konusunda yardım edilmeli ve aynı zamanda problemlerinin tedavi edilebilir olduğuna dair ümit aşılanmalıdır.

Öfke patlamaları ve krizleri nedeniyle adı kötüye çıkmış olan BKB hastaları sağlık hizmeti merkezlerinde kötü bir üne sahiptirler ve çoğu terapist onlardan çekinir. Bu insanlara gerçekten yardım edilemeyeceği yönündeki inanç yaygındır. Bu­nunla birlikte son araştırmalar bu bulgunun doğru olmadığını göstermektedir. Bilişsel terapinin uzmanlaşmış biçimleri, te­davi seçenekleri arasında uygun olarak görülmektedir. BKB için bilişsel terapi basit bir yol olarak görülmemekle birlikte, pek çok terapist bu çerçeveyi kullanmanın BKB’ ye sahip olan bireyleri tedavi etmede başarılı ve ödüllendirici bir deneyim olduğunu keşfetmiştir.

Tarihsel Bakış Açıları

"Borderline" tanısı, 1930'lu yıllarda, sonuçları nevroz ile psikoz arasında bir yere düşen hastaları etiketlendirmek için kullanılmıştır (Stern, 1938). Nesne ilişkisi kuramcıları bunu daha detaylı biçimde ele aldı ve 'borderline'ı çocukluğun gelişimsel bir aşaması olan 'ayrılma-bireyleşme'de duraklama hipotezi ile bağlantılı kişilik organizasyonu olarak tanımladılar. Gelişmemiş kişilik olarak tanımlanan "borderline" organizasyonu, kimlik karmaşası, bölünme ve yansıtmalı özdeşim olarak adlandırılan ilkel savunma mekanizmalarının kullanımıyla fakat büyük oranda bozulmamış gerçekliği test etme becerisiyle karakterize edilir (Kernberg, 1976, 1996; Kernberg Selzer, Koenigsberg, Carr ve Appelbaum, 1989). Fikir şudur ki, (kendilik temsillerini içeren) nesne ilişkileri temsilleri bir­birleri ile bütünleşmemiş aksine bölünmüştür. Pozitif temsilleri yok eden kötü temsillerle bağlantılı agresif dürtüleri ön­lemek için, pozitife (iyi) karşı negatif (kötü) değerliklerine göre organize edilirler.

Dikkat edilmelidir ki, borderline or­ganizasyon kavramı (ya da yapısı) BKB'den daha kapsamlıdır ve pek çok kişilik türünün ve madde bağımlılığını da içeren semptomatik bozukluklar, çift kutuplu (bipolar) bozukluk ve dürrü-kontrol bozukluklarını içeren geniş bir alanı kapsar. 1970'lerde, Gunderson ve Singer (1975) BKB'nin ilk işlemsel tanımını göstermişlerdir. Bu tanımlama Gunderson'un DSM IlI'e BKB'nin katılmasına zemin oluşturması için ampirik çalışmalarla desteklendi. Bazı uyarlamalarla bu tanımın özü hala DSM IV-TR'de kullanılmaktadır. Daha çok psikotik gibi görünen, eskiden borderline olarak tanı konan, sosyal açıdan so­yutlanmış (şizofren gibi) olan hastalar; bundan sonra şizotipal kişilik bozukluğu olarak tanı almışlardır. DSM IV-TR'de borderline kavramı istikrarsızlıktır yani kişilerarası ilişkilerde, kendilik imgesinde ve duygularda ve göze çarpan, dürtüsellikte ifade edilen istikrarsızlıktır. (Bakınız Tablo 9.1.)

Araştırma Ve Ampirik Veri

Psikolojik Modeller

BKB'nin psikolojik modellerini test eden erken girişimler, nesne ilişkileri kuramından türetilen hipotezler üzerine odaklanırlar. Araştırmacılar Tcmatik Değerlendirme Testi gibi yansıtıcı testleri kullanarak BKB olan hastaların nesne temsillerini ve savunma mekanizması olarak kullanılan örneğin bölme gibi psikolojik süreçleri ortaya çıkarmayı denemişler­dir.

TABLO 9.1 Borderline Kişilik Bozukluğunun DSMIV-TR Tanı Kriterleri

Aşağıdakilerden beşinin (ya da daha fazlasının) olması ile be­lirli, genç erişkinlik döneminde başlayan ve değişik bağlam­larda ortaya çıkan, kişilerarası İlişkilerde, kendilik imgesinde ve duygulanımda istikrarsızlık ve belirgin dürtüselliğin oldu­ğu sürekli bir örüntü:

(1) Gerçek ya da hayalî bir terk edilmeden kaçınmak için çılgınca Çabalar gösterme. Not: 5. Tanı kriterinin kapsamına giren intihar ya da kendine zarar verme davranışını buraya sokmayınız.

(z) Aşırı idealleştirme ve değer düşürme uçları arasında gidip gelen, gergin ve tutarsız kişilerarası ilişkilerin olması.

(3) Kimlik karmaşası: belirgin olarak ve sürekli bir biçimde tutarsız kendilik imgesi veya kendilik algısı.

(4) Kendine zarar verme olasılığı yüksek en az iki alanda dürtüsellik. (örn. Para harcama, cinsellik, madde kullanımı, pervasızca araba kullanma, tıkınırcasına yemek yeme). Not: 5. Tanı kriterinin kapsamına giren intihar ya da kendine zarar verme davranışını buraya sokmayınız.

(5) Yineleyen intihar davranışları, girişimleri, göz korkutmalar ya da kendine zarar verme davranışı

(6) Ruhsal durumda belirgin bir tepkiselliğin olmasına bağlı duygu­sal istikrarsızlık, (örn. Yoğun epizodik disfori, hassaslık ya da genellikle birkaç saat süren, nadiren birkaç günden daha uzun süren anksiyete)

(7) Kronik boşluk hissi.

(8) Uygunsuz, yoğun öfke ya da öfkesini kontrol etme zorluğu. (örn. Sık sık hiddetlenme, geçmek bilmeyen Öfke, sık sık fiziksel kavgalara karışma)

(9) Stresle ilişkili geçici paranoid düşünce veya ağır dağılma semp­tomlar.

Not: Amerikan Psikiyatri Dernegi'ndcn (2000, s. 710). Telif hakkı zoob Amerikan Psikiyatri Derneği'ne aittir. İzinle yeniden basılmıştır.

Genelde BKB olan hastaların fonksiyon düzeyinin preödipal (ödipal öncesi) çocuk gibi olduğu yönündeki hipotezler, nesne ilişkileri kuramcıları tarafından desteklenmemiştir. BKB hastalarının yansıtmalı testlerdeki figürlere yüksek düzeyde anlamlar yükleyebildikleri görülmekteyken, "bölme" için çok az kanıt vardı. Bununla birlikte bu çalışmalara zıt olarak BKB olan hastaların tutarlı bir şekilde diğerlerine kötü niyetler atfettikleri görülmekteydi. westen'e göre (1991) kötü niyet, normal bir pre-ödipal çocuğun sözcük dünyasının western’e özelliği değildir ve BKB olan denekler, herhangi küçük bir çocuğun bilişsel olarak üretebileceğinden çok daha fazla gelişim" olan karmaşık atıflar üretebilmekteydi. Benzer bulgular, BKİS olan hastaların ailelerini sınıflamaları araştırıldığında Baker Sille, westin, Nick ve Lohr (1992) tarafından da bildirilmişti.

Çeşidi çalışmalar bulmuştur İd BKB olan hastalar düzensiz bağlanma temsilleri ile karakterize edilmektedir (Fonagy vd.1996; Patrick vd., 1994). Bu tür bağlanma temsilleri bu tür insanlar için özellikle çözülmemiş çocukluk dönemi travmaları aile figürlerini içerip korkulan davranışlar doğrudan aile, den geldiğinde tipik olarak görülmektedir. Düzensiz bağlanma, çocuk tarafından çözümlenmeyen şu durumun neticesinde ortaya çıkar; "ebeveyn aynı zamanda hem korku kaynağı hem de potansiyel güveli liman" olarak görülür (van IJzendoorn, Schuengel ve Bakermans-Kranenburg, 1999, s. 226).

Başka bir kısım araştırma, BKB olan hastaların gelişimsel tarihini incelemiştir. Başlangıçta bakıcılar tarafından özellikle 6 İle 12 yaşları arasında cinsel kötüye istismarın yüksek olma sıklığı rapor edildi (örn. Herman, Perry ve van der Kolk, 1989; Ogata vd., 1990; Weaver ve Clum, 1993). BKB'nin özel bir travma sonrası stres bozukluğu olduğu yönünde önerilen görünümün BKB ile bağlantısı çok güçlü göründü (Örn. Herman ve van der Kolk, 1987). Özellikle bakıcıları tarafın­dan cinsel istismara uğramış pek çok çocuk diğerlerini kötü niyetli görme ve düzensiz bağlanma kalıbını içeren pek çok BKB semptomunu ve davranışını açıldar görünmekteydi. An­cak aynı zaman da bazı çalışmalar da BKB ile çocukluk döne­mi fiziksel ve duygusal istismarı arasında bağlantılar bulmuş­tu.

Travmatik çocukluk deneyimleri BKB'nin patogenezinde rol oynadığı düşünüldüğünde, bu durum BKB olan pek çok hastanın kendilerine zarar verdiklerinde neden acı hissetme­diklerini iddia etmelerini açıklayabilir. Kontrol edilmeyen yo­ğun stres iç kaynaklı (endojenöz) opioid (opiyat) salgısını ha­rekete geçirebilir ve bu da ağrı deneyimini azaltabilir (Janssen ve Artz, 2001; Pitman, van der Kolk, Orr ve Greenberg, 1990). Başlangıçta, çocuğun cinsel, fiziksel veya duygusal is­tismarı sonucunda ortaya çıkan aşırı stres doğal opioid salınımına neden olabilir. Klasik koşullanma süreçleri, dalıa sonra, istismarın tekrarlanması beklentisi gibi stres kaynakla­rına yanıt olarak koşullanmış opioid salınımına neden olabilir. Buna uygun olarak, deneysel ağrı uyaranını çalıştıran araştır­malar kendine zara verirken acı hissetmediklerini iddia eden BKB olan hastalar da, stresle endüklenen analjezinin varlığını destekleyen kanıtlar bulmuşlardır (Bohus vd., 2000; Kemperman vd, 1997; McCown, Galina, Johnson, DeSimone ve Poas, 1993; Russ vd., 1992, 1994)- BKB olan (bazı) hasta­larda acıya duyarsızlık derecesi strese endüklenmiştir ve opioid aracılığı hala tartışma konusudur.

Çocukluk dönemi cinsel istismarının BKB'nin patogenezinde rol oynadığı tartışmalarının devam etmesine rağmen (Fossati, Maddeddu ve Maffei, 1999; Trull, 2001; Weaver ve Clum, 1993; Zanarini, 1997) genel bir kanı çocuk­lukta istismarm bazı biçimlerinin BKB olan hastalar arasında yaygın olduğunu kabul etmektedir. Neredeyse tüm BKB has­taları aileleri tarafından fiziksel cezalandırma, duygusal istis­mar, tehditler, ailede görülen çeşitli psikiyatrik problemler ve­ya cinsel istismar nedeniyle acı çekiyor görünmektedirler. Eğer aile suçlu değilse, istismara karşı çocuğunu korumada veya duygusal olarak istismar sürecine yardım etmede başarısız olmuştur. Bunun yerine, ebeveynler sile biçimde ebeveyn­lerin cezalandırma ve suç atma tepkilerini çocuğa yönelik an­latır.

Yeni bir görüş travmanın kendisinin BKB'ye neden olma­dığını, ancak çocuğun onu işlemlemesinin ve bireysel mizacı yaşı ve durumsal etkenleri ile bağlantılı hale getirip anlam yüklemesinin sorun yaratmakta olduğunu belirtir (Arntz 1994; Zanarini, 2000). Bazı travmatik deneyimler çok erken yaşlarda yaşanabilir, özellikle bakıcılar tarafından cezalandı­rılma, terk edilme, reddedilme tepkileri düzensiz bağlanmaya neden olabilir. Bilişsel terimlerle, travmatik deneyimler öznel Çocukça yorumlara ve bakım verenler tarafından gösterilen olumsuz tepkilerle ortaya çıkabilen karşıt davranışlara yol aça­bilir, bu süreç sonunda patojenik çekirdek şemaların ve strate­jilerin formülasyonuna neden olabilir.

Arntz (1994), sırasıyla BKB'nin gelişimine neden olan çe­kirdek şemaların formülasyonunun altında çocukluk dönemi travmalannın yattığı öne sürmüştür. Bu hipotezin yapısal eşitlik modelinin testi, çocukluk dönemi travmaları ve varsa­yımları olan BKB hastaları, C kümesi ve psikiyatrik olmayan \ kontrolleri karşılaştırdığında göstermiştir ki, BKB olan hasta­lar bu gibi belirgin varsayım setleriyle diğer gruplardan güçlü bir şekilde ayrılmaktadır. Bu varsayımlar (istatistiksel anlam­da) BKB olanları, diğer iki kontrol grubundan güçlü bir biçimde ayırt edip çocukluk dönemi cinsel ve duygusal istismar arasındaki ilişkiyi rapor eder (Arntz, Dietzel ve Dreesen, 1999).

Daha sonra yapılan geniş çaplı araştırmalar, BKB hastala­rında olduğuna inanılan varsayımların aynı zamanda diğer ki­şilik bozulduklarında da (özellikle çekingen ve paranoid inançlar) olduğu hipotezini destekleyen kanıtlar sağlamıştır. Belirgin temalar yalnızlık, sevilmezlik, reddedilme ve diğerleri tarafından terk edilme ve kendini kötü ve cezalandırılması ge­reken biri olarak görmektir (Arntz, Öressen, Schouten ve VVeertman, baskıda). Buttler, Brown, Beck ve Grisham {2002) farklı bir yaklaşımla, orijinali BKB'ye özgü inançlar için formüle edilmemiş olan Kişilik İnanç Anketi'nin 14 mad­desini de kullanarak, BKB'yi diğer 6 kişilik bozukluğundan ayırt etmişlerdir. BKB'ye özgü inançlar, bağımlılık, çaresizlik, güvensizlik, aşırı dikkat arayan davranış ve reddedilme korku­su, terk edilme ve duygusal kontrolü kaybetme temalarını yansıtır. Dünya Varsayanlar Ölçeği (World Assumption Scale) gibi var olan bir aracı kullanarak, Giesen-Bloo ve Arntz (2003), Pretzer'in (1990) hipotezine kanıt bulmuşlardır. BKB inançlarından 3 tanesi baskındır: "Dünya tehlikeli ve kötü ni­yetlidir", "ben güçsüz ve savunmasızını", "ben doğal olarak kabul edilmezim". Bu üç çalışmada bulunan temalar birbirle­riyle büyük ölçüde uyuşsa da, farklılık için daha fazla araştır­maya ihtiyaç vardır.

Son zamanlarda Young'ın şema modeli (McGinn ve Young,i997; Young, Klosko ve Weishaar,2003) test edilmiş­tir. Arntz ve arkadaşları, BKB olan hastaların, inançları, duy­guları ve davranışları ile ilgili kendilik raporlarının dört patojenik BKB moduyla bağlantılı olduğunu göstermişlerdir (kopuk korungan, terk edilmiş/istismar çocuk, öfkeli çocuk ve cezalandırıcı ebeveyn modu) ve C kümesi ve psikiyatrik ol­mayan kontrollerle karşılaştırıldıklarında sağlıklı yetişkin modu ölçeğinde düşük sonuçlar aldıklarını bulmuşlardır. C kümesi denekleri, önemli derecede yüksek olan aşırı telafi davranışı maddeleri (mükemmeliyetçilik vs.) ile karakterize edilmekteydi. Bir duygusal bir film (çocuğun istismarı) aracı­lığıyla endüklenen stres, BKB olan deneklerde, tüm kontrol gruplarıyla karşılaştırıldığında kopuk korungan modda belir­gin bir artışa neden olmaktadır.

BKB şemalarının içeriğinden başka, ilk bilişsel yaklaşımlar, BKB olan hastaların, aşırı tetikte olma (kimseye güvenileme-yen tehlikeli bir dünyada savunmasız olmak) ve iki seçenekti düşünmeyle karakterize edildiğini hipotez etmektedir (Pretzer, 1990). Üç çalışma aşırı tetikte olma hipotezini duygusal STROOP paradigması ile test etmiştir. Hipotez edildiği gibi, sunulan sözcükler tehdit edici olduğunda, renk ismi ge­cikmesinde artış olduğu bulunmuştur (Arntz, Appels ve Sieswerda, 2000; Sieswerda ve Arntz, 2001; Wallar ve Burton baskıda), ilk iki çalışma, uyarıcı özgüllüğü bulmayı başara­madı (örn. tüm sözcük türleri bozucu etkiyi ortaya çıkarmış­tır) , ancak son çalışma yanlılığı, sadece kendini cezalandırıcı sözcüklerin ortaya çıkardığını bulmuştur. Bir çalışma etkinin eşik altı düzeyde (farkındalık olmadan) bile var olduğunu göstermiştir (5ieswerda ve Arntz, 2001). Şimdiye dek, bu aşırı tetikte olmanın ne derece BKB'ye özgü olduğu veya geniş oranda diğer kişilik bozuklarında da ortak olup olmadığı açık değildir.

İkili düşüncenin BKB'ye sahip hastalarda yüksek oranlarda karakteristik olduğuna dair deneysel kanıt Veen ve Arntz tara­fından (2000) yapılan bir çalışmada da desteklenmiştir. İstis­mar veya terk edilme ile ilgili temalar içeren film fragmanları gösterildikten sonra, BKB hastaları film kişiliklerini, C kümesi kişilik bozuldukları ve psikiyatrik olmayan deneklerden daha fazla polarize olarak değerlendirmişlerdir. Ancak nötr veya belirgin olmayan duygusal fragmanlar gösterildikten sonra, BKB hastaları da tüm kontrol gruplarınınki kadar ortalama tepkiler vermişlerdir. İlginç bir şekilde, karakter özellikleri lis­tesindeki BKB polarize oranları, BKB olan hastaların diğerle­rinin tamamen iyi veya tamamen kötü (bölme) olarak değer­lendirdiklerini ileri süren nesne ilişkileri kuramından beklenil­diği gibi, iyi-kötü boyutunda sıralanmamıştır.

Yapılandırılmamış bir formatta, belirgin film kliplerindeki kişilikleri değerlendirmeleri istendiğinde BKB ile C kümesi hastaları daha az kompleks yanıtlar vermişlerdir ve psikiyatrik olmayan kontrollerden daha az özellik tanımlaması kullanmış­ladır (Arntz ve Veen, 2001). BKB hastaları oldukça olumsuz bakışa sahiptirler, yansıtmalı testlerden elde edilen ille verileri doğrularlar. Bununla birlikte bulgular, BKB olan hastaların yapılandırılmış durumlarda, (örn. değerlendirmelerinde daha fazla boyut kullanarak) yapılandırılmamış durumlardan daha Yüksek düzeylerde işlevsel olabildiklerini göstermişlerdir. " BK3'de duygu düzensizliği olduğunu hipotez eden duygu düzenleme araştırmaları karışık bulgular sunmaktadır. Çevre­sel psikofızyolojik işaretler, yüz ifadeleri ve kendilik raporu, BKB hastalarının duygusal uyarıcıya tepkilerinin deneysel çer­çevede psikiyatrik olmayan kontrollerle normal altı seviyede karşılaştırılabileceğini göstermektedir ■ (Herpertz vd., 3000; Herpertz, VVerth vd., 2001; Renneberg, Heyn, Gebhard ve Bachmann, baskıda), Ancak merkezi işareder (fMRI özellikle amigdala tepkileri) aşırı uyarılabilirlik olduğunu öne sürmek­tedir (Herpertz, Dietrich ve ark., 2001). Çevresel ve merkezi bölgeler arasındaki bu ayrışma BKB hastalarının kopmuş izle­nimleri ile içsel duygusal deneyimleri arasındaki zıtlığı anım­satmaktadır. Doğal bağlamlardaki kendilik raporu çalışmaları güçlü ve değişken olumsuz duygulanıma sahip oldukları hipo­tezini doğrulamaktadır (Cowdy, Gardner, O'Leary, Leibenluft ve Rubinow, 1991; Stein, 1996).

Psikoterapi Araştırmaları

Eski çalışmalar çoğunlukla psikodinamik terapi üzerine odaklanmıştır. Genelde, BKB hastalarına psikodinamik teda­vinin daha geleneksel türleri teklif edildiğinde, yüksek düzey­ler

makale spotlar 5 spotlar govdealt 1spotlar govdealt 2spotlar govdealt 3spotlar govdealt 4
makale spotlar 6